ലോകത്തെ ഏറ്റവും വലിയ സമ്പന്നൻ, വിപ്ലവകാരിയായ സംരംഭകൻ, ചൊവ്വയിൽ മനുഷ്യ കോളനി സ്വപ്നം കാണുന്ന ദീർഘദർശി—ഇലോൺ മസ്കിന് വിശേഷണങ്ങൾ പലതാണ്. എന്നാൽ തന്റെ ബഹിരാകാശ ഗവേഷണ സ്ഥാപനമായ 'സ്പേസ് എക്സിനെ' (SpaceX) മസ്ക് സ്വന്തം ആവശ്യങ്ങൾക്കും തകർച്ചയിലായ തന്റെ മറ്റ് കമ്പനികളെ താങ്ങിനിർത്താനും ഒരു 'പിഗ്ഗി ബാങ്ക്' പോലെ ഉപയോഗിക്കുന്നു എന്ന ഞെട്ടിക്കുന്ന വിവരങ്ങളാണ് ഇപ്പോൾ പുറത്തുവരുന്നത്. ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസ് നടത്തിയ അന്വേഷണാത്മക റിപ്പോർട്ടിലാണ് മസ്കിന്റെ ഈ നിഗൂഢ സാമ്പത്തിക നീക്കങ്ങൾ അക്കമിട്ട് നിരത്തുന്നത്.
ഒരു ഫോൺ കോൾ, 100 മില്യൺ ഡോളർ!
2018 ജനുവരിയിൽ മസ്കിന് പെട്ടെന്ന് 100 മില്യൺ ഡോളറിന്റെ (ഏകദേശം 830 കോടിയിലധികം രൂപ) ആവശ്യമുണ്ടായി. സാധാരണ ഏതൊരു വ്യവസായിയും ബാങ്കുകളെ സമീപിക്കുമ്പോൾ മസ്ക് ചെയ്തത് മറ്റൊന്നാണ്. അദ്ദേഹം തന്റെ തന്നെ കമ്പനിയായ സ്പേസ് എക്സിനോട് പണം ആവശ്യപ്പെട്ടു.
അടുത്ത മൂന്ന് വർഷത്തിനുള്ളിൽ ഏകദേശം 500 മില്യൺ ഡോളറാണ് മസ്ക് ഇത്തരത്തിൽ കടമെടുത്തത്. ഇതിൽ അത്ഭുതകരമായ കാര്യം പലിശ നിരക്കാണ്. വെറും ഒരു ശതമാനത്തിനും മൂന്ന് ശതമാനത്തിനും ഇടയിലുള്ള തുച്ഛമായ പലിശയ്ക്കാണ് സ്പേസ് എക്സ് മസ്കിന് പണം നൽകിയത്. ഒരു പബ്ലിക് ലിമിറ്റഡ് കമ്പനിയിൽ (ഓഹരി വിപണിയിൽ ലിസ്റ്റ് ചെയ്ത കമ്പനി) ഇത്തരം ഇടപാടുകൾ നിയമവിരുദ്ധമാണ്. എന്നാൽ സ്പേസ് എക്സ് ഒരു സ്വകാര്യ കമ്പനിയായതിനാൽ നിയമത്തിന്റെ പഴുതുകൾ ഉപയോഗിച്ച് മസ്ക് ഇത് സാധ്യമാക്കി.
മുങ്ങുന്ന കപ്പലുകളെ രക്ഷിക്കാൻ 'റോക്കറ്റ്' പണം
മസ്കിന്റെ സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങൾ സ്വന്തം ആവശ്യങ്ങളിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങിയില്ല. താൻ ഡയറക്ടർ ബോർഡിലിരിക്കുന്നതോ ഉടമസ്ഥാവകാശമുള്ളതോ ആയ മറ്റ് തകർച്ചയിലായ കമ്പനികളെ രക്ഷിക്കാനും അദ്ദേഹം സ്പേസ് എക്സിലെ പണം വകമാറ്റി.
ടെസ്ല (Tesla): ഇലക്ട്രിക് കാർ വിപണിയിൽ വിപ്ലവം സൃഷ്ടിച്ച ടെസ്ല പോലും ഒരു ഘട്ടത്തിൽ കടുത്ത സാമ്പത്തിക പ്രതിസന്ധി നേരിട്ടിരുന്നു. അന്ന് ടെസ്ലയ്ക്ക് താങ്ങായത് സ്പേസ് എക്സിന്റെ നിക്ഷേപങ്ങളും വായ്പകളുമായിരുന്നു.
സോളാർ സിറ്റി (SolarCity): കടക്കെണിയിലായ മസ്കിന്റെ സോളാർ കമ്പനിയെ രക്ഷിക്കാൻ സ്പേസ് എക്സിനെക്കൊണ്ട് മസ്ക് വലിയ തുക നിക്ഷേപിപ്പിച്ചു. ഒടുവിൽ ടെസ്ല ഈ കമ്പനിയെ ഏറ്റെടുക്കുകയായിരുന്നു.
എക്സ്.എ.ഐ (xAI): മസ്കിന്റെ പുതിയ കൃത്രിമ ബുദ്ധി (AI) സംരംഭമായ xAI-യുടെ സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകൾ തീർക്കാനും സ്പേസ് എക്സ് ഉപയോഗിക്കപ്പെട്ടുവെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ സൂചിപ്പിക്കുന്നത്.
നിക്ഷേപകരുടെ ആശങ്കയും ധാർമ്മികതയും
പീറ്റർ തീലിനെപ്പോലെയുള്ള വമ്പൻ നിക്ഷേപകർക്ക് പോലും മസ്കിന്റെ ഈ പോക്ക് അത്ര രസിച്ചിട്ടില്ല. മറ്റ് ഷെയർ ഹോൾഡർമാരുടെ താൽപ്പര്യങ്ങളെ ബലികൊടുത്ത് മസ്ക് തന്റെ വ്യക്തിപരമായ സാമ്രാജ്യം കെട്ടിപ്പടുക്കുകയാണോ എന്ന ചോദ്യം അവർ ഉയർത്തുന്നു.
"ഇത് വിരുദ്ധ താത്പര്യത്തിൻറെ (Conflict of Interest)," പരിധിയിൽ വരുന്നതാണെന്നാണ് കൊളറാഡോ ബോൾഡർ സർവകലാശാലയിലെ നിയമ പ്രൊഫസർ ആൻ ലിപ്റ്റൺ ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിച്ചത്. ഒരേ വ്യക്തി തന്നെ ഒന്നിലധികം കമ്പനികൾ നടത്തുമ്പോൾ, ഒരു കമ്പനിയിലെ ലാഭം മറ്റൊരു കമ്പനിയുടെ നഷ്ടം നികത്താൻ ഉപയോഗിക്കുന്നത് ചെറുകിട നിക്ഷേപകരോടുള്ള വഞ്ചനയാണെന്ന് നിയമവിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
സ്വകാര്യ കമ്പനികളുടെ 'അദൃശ്യ' ലോകം
ഓഹരി വിപണിയിലുള്ള കമ്പനികൾ അവരുടെ ഓരോ സാമ്പത്തിക നീക്കങ്ങളും സെക്യൂരിറ്റീസ് ആൻഡ് എക്സ്ചേഞ്ച് കമ്മീഷന് (SEC) റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യാൻ ബാധ്യസ്ഥരാണ്. എന്നാൽ സ്പേസ് എക്സ് ലിസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടാത്ത കമ്പനിയായതിനാൽ അതിന്റെ ആഭ്യന്തര രേഖകൾ പുറംലോകം കാണാറില്ല. ന്യൂയോർക്ക് ടൈംസ് പരിശോധിച്ച ആഭ്യന്തര രേഖകളിലൂടെയാണ് ഈ സാമ്പത്തിക 'മാന്ത്രിക വിദ്യകൾ' വെളിച്ചത്തായത്.
ഇലോൺ മസ്ക് എന്ന സംരംഭകന്റെ വിജയഗാഥകൾക്ക് പിന്നിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള അവിശുദ്ധമായ സാമ്പത്തിക ഇടപാടുകൾ ഉണ്ടെന്ന കണ്ടെത്തൽ ആഗോള വിപണിയിൽ വലിയ ചർച്ചകൾക്ക് വഴിവെക്കും. തന്റെ സോഷ്യൽ മീഡിയ പ്ലാറ്റ്ഫോമായ 'X' (ട്വിറ്റർ) വാങ്ങാൻ വേണ്ടി മസ്ക് ടെസ്ല ഓഹരികൾ വിറ്റഴിച്ചതും നേരത്തെ വിവാദമായിരുന്നു. ഇപ്പോൾ സ്പേസ് എക്സും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക പരീക്ഷണശാലയായി മാറുന്നത് നിക്ഷേപകർക്കിടയിൽ കടുത്ത ആശങ്കയാണ് ഉണ്ടാക്കുന്നത്.
English Summary: Elon Musk reportedly used SpaceX as a private financial reserve, securing $500 million in low-interest personal loans that would typically be restricted in publicly traded companies. Beyond personal use, he directed SpaceX funds to stabilize his other struggling ventures, including Tesla, SolarCity, and his AI startup, xAI. This strategy has sparked concerns among investors regarding preferential self-interest through abuse of position, where SpaceX’s capital is leveraged to shield his broader empire. Ultimately, the investigation highlights the lack of transparency in Musk's private entities and the potential risks to minority shareholders when a single individual controls multiple interconnected businesses.